Edebiyat Haber

Scott Turow ve Beş Büyük Yayınevinden Meta’ya Telif Davası

admin

Scott Turow ve Beş Büyük Yayınevinden Meta’ya Telif Davası

ABD’li yazar Scott Turow ile dünyanın önde gelen beş yayınevi, Meta’nın üretken yapay zekâ modellerini eğitmek için telif hakkıyla korunan eserleri izinsiz kullandığı gerekçesiyle teknoloji devine dava açtı.

Yazar Scott Turow ve şirketi SCRIBE, yayınevleri Hachette, Macmillan, McGraw Hill, Elsevier ve Cengage ile birlikte Meta ve CEO’su Mark Zuckerberg’e karşı toplu dava açtı. New York Güney Bölgesi Bölge Mahkemesi’ne sunulan dava dilekçesinde, Meta’nın milyonlarca telif hakkıyla korunan kitap ve dergi makalesini izinsiz kullanarak Llama adlı yapay zekâ modellerini geliştirdiği öne sürüldü.

Davacılar, Meta’nın LibGen ve Anna’s Archive gibi korsan içerik platformlarından elde edilen materyalleri bilinçli şekilde kullandığını ve yasal lisanslama süreçlerini atlayarak yapay zekâ alanındaki rekabette avantaj sağlamaya çalıştığını iddia etti.

“Çalınmış Kelimelerle İnşa Edilen Bir Gelecek”

Çok satan hukuk gerilim romanlarının yazarı Scott Turow, yaptığı açıklamada, “Yapay zekânın vaat ettiği geleceğin çalınmış kelimeler üzerine kurulduğunu Amerikalıların bilmesi gerekiyor. Bu ihlallerin dünyanın en zengin şirketlerinden biri tarafından gerçekleştirilmiş olması ise daha da utanç verici” ifadelerini kullandı.

Dava dosyasında, Meta’nın 2023 yılında büyük yayınevleriyle lisans anlaşmaları yapmayı değerlendirdiği, ancak daha sonra bu girişimlerden vazgeçtiği ileri sürüldü. Şirket içinde yapılan değerlendirmelerde, kitapların lisanslanmasının “adil kullanım” savunmasını zayıflatacağı yönünde görüşlerin dile getirildiği iddia edildi.

Çok Sayıda Eserin Adı Dava Dosyasında Yer Alıyor

Meta’nın yapay zekâ modellerinin eğitiminde kullanıldığı öne sürülen eserler arasında Scott Turow’un 1987 tarihli ünlü romanı Presumed Innocent ile Douglas Preston’ın Impact, Peter Brown’ın The Wild Robot, NK Jemisin’in The Fifth Season ve Lemony Snicket’in Who Could That Be at This Hour? adlı kitapları da bulunuyor. Dava, akademik yayınlar ve bilimsel makaleleri de kapsıyor.

Davacılar, ISBN numarası bulunan kitapların ve DOI ya da ISSN numarası taşıyan dergi makalelerinin telif sahiplerinin de davaya dahil olabileceğini belirtiyor.

Meta İddiaları Reddediyor

Meta’nın Halkla İlişkiler Direktörü Nkechi Nneji ise suçlamaları reddederek, yapay zekâ teknolojisinin yenilik ve üretkenliği desteklediğini savundu. Nneji, mahkemelerin telif hakkıyla korunan içeriklerin yapay zekâ eğitiminde kullanılmasının bazı durumlarda “adil kullanım” kapsamında değerlendirilebileceğine hükmettiğini belirterek, şirketin davaya karşı güçlü bir savunma yapacağını açıkladı.

Yapay Zekâ ve Telif Davaları Artıyor

Son yıllarda yazarlar ve yayınevleri, yapay zekâ şirketlerine karşı çok sayıda telif hakkı davası açtı. Bunların önemli bir bölümü hâlen sürerken, bazı davalar ise uzlaşmayla sonuçlandı.

Geçtiğimiz yıl, bir grup yazar tarafından açılan davada yapay zekâ şirketi Anthropic, taraflarla anlaşmaya vararak 1,5 milyar dolarlık tazminat ödemeyi kabul etmişti. Bununla birlikte, bazı federal mahkemeler yapay zekâ modellerinin eğitiminde telifli eserlerin kullanılmasını “dönüştürücü kullanım” kapsamında değerlendirerek şirketler lehine kararlar vermişti.

Scott Turow ve beş büyük yayınevinin Meta’ya açtığı son dava, yapay zekâ teknolojileri ile telif hakları arasındaki hukuki mücadelenin en dikkat çekici örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.